το νερό είναι και πρέπει να παραμείνει δημόσιο αγαθό

Η βιώσιμη αστική χρήση του νερού, αποτέλεσε κεντρικό αντικείμενο στην ανοιχτή συζήτηση που πραγματοποιήθηκε σήμερα στα γραφεία της ΚΕΔΕ με αφορμή την παρουσίαση του σχετικού οδηγού «Καλών Πρακτικών για τη Βιώσιμη Διαχείριση του Αστικού Νερού».

Η ανοιχτή συζήτηση οργανώθηκε με πρωτοβουλία του Δικτύου «Μεσόγειος sos», του Δικτύου «Ελληνικών Πράσινων Πόλεων» και το γερμανικό Ίδρυμα «Χαϊνριχ  Μπέλ» Ελλάδος. Ο βασικός προβληματισμός ο οποίος εκφράστηκε από το σύνολο των ομιλητών είχε να κάνει με το νερό ως δημόσιο αγαθό το οποίο δεν μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο εμπορίου.

Η επιβεβαίωση της σχετικής θέσης ήρθε από την Διευθύντρια της Ένωσης Δημοσίων Φορέων Διαχείρισης Υδάτων στο Βερολίνο Hecht Christa, η οποία στην ομιλία της παρουσίασε τη γερμανική εμπειρία και επιβεβαίωσε το γεγονός ότι η ιδιωτικοποίηση φορέων διαχείρισης συστημάτων ύδρευσης οδηγεί στην αύξηση της τιμής του νερού.

Η Hecht Christa έκανε γνωστό ότι ο  πρόεδρος της Ένωσης τους έχει αποστείλει στον κ. Μπαρόζο  εδώ και καιρό  επιστολή στην οποία διατυπώνει την αντίθεσή του στα σενάρια ιδιωτικοποίησης της διαχείρισης υδάτων στην Ελλάδα. Στα βασικά επιχειρήματα που αναπτύχθηκαν στην επιστολή για να στοιχειοθετήσουν αυτή τη θέση ήταν ότι υπάρχει ευρωπαϊκή οδηγία σύμφωνα με την οποία το νερό δε μπορεί να  γίνει εμπόρευμα  καθώς είναι δημόσιο αγαθό. Η απόφαση διαχείρισης των υδάτων θα πρέπει να αποτελεί ευθύνη της ίδιας της πολιτείας και της αυτοδιοίκησης. Ως βασική προτεραιότητα που θα πρέπει να τεθεί  η εξασφάλιση της ασφάλειας των τοπικών  υδατικών πόρων.

Αναφερόμενη στο γερμανικό παράδειγμα έκανε γνωστό ότι η σχετική αρμοδιότητα ανήκει απευθείας στη τοπική αυτοδιοίκηση ή σε συνεταιρισμούς που έχουν συσταθεί στην τοπική αυτοδιοίκηση. Ως παράδειγμα προς αποφυγή παρουσίασε την περίπτωση του Βερολίνου όπου πριν από μια δεκαετία είχε ιδιωτικοποιηθεί ένα μέρος της εταιρείας διαχείρισης με συνέπεια να αυξηθεί το κόστος του νερού κατά 30%. Μετά από κυβερνητικές πρωτοβουλίες και τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος η αρμοδιότητα επιστρέφει και πάλι σε δημόσιες υπηρεσίες. Αν και η διαδικασία θα ολοκληρωθεί σε διάστημα ενός έτους το Βερολίνο είναι υποχρεωμένο να καταβάλει σημαντικά ποσά ως αποζημίωση στην ιδιωτική εταιρεία καθώς το συμβόλαιο που είχε συναφθεί ήταν για 28 έτη.

Εν τω μεταξύ στην τοποθέτηση του και ο πρόεδρος του Δικτύου Μεσόγειος sos Βαγγέλλης Κουκιάσας επισήμανε ότι έχει παρέλθει η εποχή που το νερό είχε ως συνοδευτικό το H2O καθώς πλέον έχει τον προσδιορισμό ως δημόσιο αγαθό.

Ο Κωνσταντίνος Ζέρβας αντιδήμαρχος Θεσσαλονίκης και Πρόεδρος του Δ.Σ. του Δικτύου Ελληνικών Πράσινων Πόλεων αναφέρθηκε στη χρησιμότητα του Οδηγού καλών πρακτικών και στην ανάγκη ορθής διαχείρισης των υδάτων.

Στην ομιλία του ο Γιώργος Μαρινάκης δήμαρχος Ρεθύμνης και πρόεδρος της Ένωσης Δημοτικών Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης υπογράμμισε ότι επικρατεί μία ιδεοληψία στην εποχής η οποία διακατέχει όλους εκείνους που προσπαθούν να στραγγαλίσουν τη λειτουργία των ΔΕΥΑ. Ο Γ. Μαρινάκης διατύπωσε την αντίθεση του στην προσπάθεια ιδιωτικοποίησης των ΔΕΥΑ καθώς το νερό αποτελεί φυσικό πόρο και θα πρέπει να μείνει στο δημόσιο.

Ο Γίωργος Κοτρωνιάς δήμαρχος Λαμιέων και Πρόεδρος της Επιτροπής περιβάλλοντος και αειφόρου ανάπτυξης της ΚΕΔΕ αναφέρθηκε στις πρωτοβουλίες που έχει αναπτύξει τα τελευταία χρόνια η αυτοδιοίκηση σχετικά με τη διαχείριση των υδάτων, ενώ χαρακτήρισε ως σημαντική την προσπάθεια σύνταξης του «Οδηγού καλών πρακτικών».

Ο καθηγητής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου Ανδρέας Ανδρεαδάκης παρουσίασε μια σειρά στοιχείων που έχουν προκύψει από επιστημονική έρευνα τα οποία καταδεικνύουν ότι οι πολίτες δεν γνωρίζουν μια σειρά από θέματα που αφορούν στη διαχείριση των υδάτων. Περισσότερο ενημερωμένοι φαίνονται οι μεγαλύτεροι σε ηλικία, ενώ περισσότερο ανοιχτοί σε νέες πρακτικές είναι οι νεότεροι.

Στην εκδήλωση συμμετείχαν με τοποθετήσεις τους εκπρόσωποι των τριών φορέων που απαρτίζουν την πρωτοβουλία Συμμαχία για το Νερό,  της κεντρικής και τοπικής διοίκησης, της επιστημονικής κοινότητας κ.ά. Η παρουσίαση του Οδηγού καλών πρακτικών, ο οποίος περιέχει αναλυτικές προτάσεις και κατευθύνσεις σε επικοινωνιακό, τεχνικό και διοικητικό/πολιτικό επίπεδο για την αειφορία του αστικού νερού, αποτέλεσε το εφαλτήριο για μια ευρύτερη συζήτηση πάνω στις χρόνιες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι υδατικοί πόροι σε επίπεδο δήμων, αλλά και στα αναγκαία βήματα, που πρέπει και μπορεί να γίνουν για την αντιμετώπισή τους.

Ο Οδηγός Καλών Πρακτικών για τη Βιώσιμη Διαχείριση Αστικού Νερού θα διοχετευτεί -με τη συνεργασία της ΕΔΕΥΑ και της ΚΕΔΕ- προς τους Οργανισμούς Ύδρευσης Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με στόχο να αποτελέσει ένα χρήσιμο εγχειρίδιο μεθοδολογίας, που θα τους προσφέρει εφαρμόσιμες προτάσεις και εργαλεία και ταυτόχρονα θα  ενδυναμώσει το ρόλο τους στην προσπάθεια βιώσιμης διαχείρισης των υδατικών πόρων.

Ο εν λόγω Οδηγός χωρίζεται σε 4 βασικές ενότητες, οι οποίες αναφέρονται σε

α) μεθοδολογίες επικοινωνιακής προσέγγισης των χρηστών,

β)τεχνικές διαχείρισης,

γ)χρηματοδοτικά εργαλεία και

δ) πολιτικές διαχείρισης, πάντα με άξονα το αστικό νερό.